Theo phong tục người Dao thì một người dù bao nhiêu tuổi ,kể cả người già mà chưa được cấp sắc thì cũng chưa được coi là trưởng thành, không được làm thày mo, không được thờ cúng, chết không được làm ma theo nghi lễ của dân tộc mình

                 ảnh Lễ cúng cấp sắc

 Dân tộc Dao xã Nậm Búng- huyện Văn Chấn- tỉnh Yên Bái có tục cấp sắc, một nghi lễ công nhận người trưởng thành. Lễ cúng cấp sắc là báo với tổ tiên những người con dân tộc dao đã lớn, được rèn luyện, có tâm, có đức, biết phân biệt phải trái, xin tổ tiên phù hộ mọi điều tốt lành và xin phép tổ tiên cấp sắc đồng thời giáo huấn những người thụ lễ luôn luôn hướng thiện không làm việc xấu việc ác. Những người được cấp sắc mới được thờ cúng tổ tiên, mới được làm thày và khi chết mới được làm ma theo đúng nghi lễ của dân tộc mình. Lễ cấp sắc thường được tổ chức vào dịp cuối năm, thời điểm công việc đồng áng đã hoàn tất. Lễ cấp sắc có các quy mô to, nhỏ khác nhau. Lễ cấp sắc 3 đèn loại nhỏ ( thắp 3 đèn và 36 binh mã) tổ chức trong gia đình. Khi nhà có con trai đủ 10 tuổi trở lên mời thày mo về cấp sắc tại nhà. Lễ cấp sắc 12 đèn là loại có quy mô lớn nhất, những người đã được qua cấp sắc 3 đền mới được thụ lễ này. Một dòng họ không quá 3 đời phải tổ chức cấp sắc 12 đèn một lần ( thắp 12 đèn và 120 binh mã)một dòng họ tổ chức cấp sắc cho con cháu trong dòng tộc, các họ khác trong bản nếu có nhu cầu cũng được tham gia. Lễ này có các bước như sau: Lễ đón thày diễn ra đầu tiên còn gọi là lễ rước cha

                                            Ảnh lễ rước cha

Lễ này đón đủ 12 thày mo, nhỏ nhất là thày thổi kèn đánh trống, to nhất là thay mo cả được đón sau cùng. Sau lễ rước cha là lễ rước mẹ (rước vợ của thày mo cả đén để đưa vợ những người được thụ lễ ra nơi cấp sắc)

                Ảnh: Rước mẹ trong lễ cấp sắc

Sau khi hoàn tất lễ đón thày, thày mo cả và thày mo hai làm lễ phát lương mỗi người thụ lễ được phát một nắm gạo ( những người thụ lễ phải ăn chay cho tới khi hoàn tất lễ cấp sắc)

        Ảnh:Thày mo phat lương   

Khi phát lương cho tất cả những người thụ lễ tháy mo hai tiến hành làm lễ lên hương ở trong nhà rồi ra ngoài sàn

                     Ảnh: Lễ lên hương

tiếp theo lễ lên hương là lễ cúng cấp sắc, khi cúng cấp sắc xong những người được thụ lễ thổi tù và báo với đất trời mình đã được trưởng thành,

                       Ảnh:  Lễ thổi tù và

Kế tiếp là lễ cấp ấn mỗi người được cấp một đôi ấn (dấu) dấu của nam khác với dấu của nữ

                        Ảnh:  Lễ cấp ấn

Sau khi tất cả những người được thụ lễ đã nhận đủ dấu ấn thày mo cả và thày mo hai công bố với đát trời những người con trưởng thành

              Ảnh: Thày mo công bố trưởng thành

Tất cả những người được thụ lễ cùng thày mo múa rùa lễ tạ trời đất và thần linh thổ địa nơi diễn ra lễ cấp sắc

                          Ảnh thày mo cùng những người thụ lễ múa tạ thần linh

múa tạ thần linh xong thày mo cho hóa đốt tất cả các loại giấy sớ, sàn cấp sắc và sau đó lễ cấp sắc kết thúc

                                                                                           Bài và ảnh:  Pa Ri